Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı, 'Binaların Yıkılmasından Üretilecek Atıkların Yönetimi Hakkında Yönetmelik'te değişiklik yaparak yüksek binaların yıkımına ilişkin özel kurallar getirdi.
Binaların Yıkılmasında Özel Kurallar
Yeni yönetmelikle, yüksek binaların yıkımada daha kapsamlı ve güvenli bir yaklaşımla ilerlenecektir. Bu değişiklikler, binaların güvenli yıkılması ve çevre etkilerinin azaltılmasını sağlayacak önemli adımlardır.
Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından hazırlanan "Binaların Yıkılması Hakkında Yönetmelikte Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik", Resmi Gazete'de yayımlandı. Bu düzenlemeyle, Binaların Yıkılmasından Üretilecek Atıkların Yönetimi Hakkında Yönetmelik güncellendi ve "Yüksek Yapıların Yıkımına İlişkin Özel Kurallar" başlıklı yeni bir bölüm eklendi.
Yüksek yapıların yıkımına ilişkin özel kurallar ilk kez düzenlendi. Bu düzenleme kapsamında, bina yüksekliği 21,50 metreden veya yapı yüksekliği 30,50 metreden fazla olan binalar "yüksek yapı" olarak tanımlandı.
Yüksek Yapıların Yıkım Teknikleri ve Planlaması
Yönetmelik değişikliğiyle, yüksek yapılarda kullanılabilecek yıkım tekniklerinin uygulanma koşulları, uygulanacak yıkım yöntemine göre hazırlanacak yıkım planlarının kapsamı, makine ile gerçekleştirilecek yıkımlarda izlenecek aşamalar ve patlayıcı kullanılarak yapılacak yıkımlarda hesap ve modelleme esasları belirlenerek yıkım çalışmalarında görev alacak uzman personelde aranacak nitelikler yeniden düzenlendi.
Söz konusu değişiklikle fenni mesul görevlendirilmesini gerektiren bina yüksekliği sınırı 21,50 metreden 18,50 metreye düşürüldü. Ayrıca yapının bulunduğu alanın özellikleri ile çevresel riskler dikkate alınarak 18,50 metrenin altındaki yapılarda da ilgili idare tarafından fenni mesul görevlendirilmesi istenebilecek.
Patlayıcı Kullanımlar ve Güvenlik Önlemleri
Patlayıcı kullanılarak gerçekleştirilecek yıkımlarda, yapının yıkılma davranışı ile patlatmanın çevrede bulunan yapılar ve altyapı tesisleri üzerindeki etkilerinin önceden hesaplanması zorunlu tutuldu. Bu kapsamda yıkım senaryoları ve çevresel etkiler teknik hesap ve modellemelerle ortaya konularak, yapının kendi üzerine çökmesi veya yapının belli bir yöne devrilmesi belirlenerek raporlanacak.
Hazırlanan rapor yıkım planına eklenerek ilgili idareye sunulacak. İlgili idare tarafından uygun bulunması halinde yıkım ruhsatı düzenlenerek patlayıcı ile yıkım yapılabilecek. Çalışmalar alanında uzman kişiler tarafından yürütülecek.
Ayrıca patlayıcı ile yapılacak yıkımlarda meteorolojik koşullar dikkate alınacak, patlatma süreci ölçüm sistemleri ve görüntü kayıtlarıyla izlenerek kayıt altına alınacak. Yıkım sahalarında güvenlik tedbirleri de artırıldı. Bu kapsamda, yıkımı gerçekleştiren kişilerin ve çevre güvenliğinin sağlanmasına yönelik gerekli tedbirler alınacak.
Güvenlik Önlemleri
Yapının özellikleri, uygulanacak yıkım yöntemi ve çevresel riskler dikkate alınarak perdeleme sistemleri, örtülü yollar, koruma fanları gibi güvenlik önlemlerinin alınması zorunlu tutuldu. Yüksek yapıların yıkımına ilişkin planlama, projelendirme, uygulama ve denetim süreçlerinde uyulacak kuralların daha açık, uygulanabilir hale getirilmesi amaçlandı.
Düzenlemenin proje müellifleri, uygulayıcılar, fenni mesuller ile yıkım ruhsatını düzenleyen idarelerin kontrol görevlileri açısından yol gösterici olması hedefleniyor. Yüksek yapıların yıkımına ilişkin hükümlerin uygulanmasında, sektörün yeni düzenlemelere uyum sağlayabilmesi amacıyla yönetmeliğin yayımı tarihinden itibaren 1 yıllık geçiş süresi tanındı.
