El Nino hava olayı ve küresel kuraklık etkisiyle geçen ay tarım emtia piyasasında sert yükselişlere tanık oldu. Bu süreçte özellikle buğday fiyatlarındaki hareketler öne çıkmıştır.
El Nino ve Küresel Kuraklık Etkisi
El Nino hava olayı ve küresel çapta görülen kuraklıklar, tarım ürünlerinin üretimi üzerinde olumsuz etkiler yaratmıştır. Bu durum piyasadaki stokları azaltmış ve fiyatlarını arttırmıştır. Özellikle El Nino'nun Güney Amerika ve Güneydoğu Asya'da hissedilmesiyle, kahve fiyatları da etkilendi. Brezilya ve Vietnam'daki hava sıcaklıklarının yükselmesi ve yağışların azalması, kahve ağaçlarının çiçeklenmesini engelleyerek rekoltede düşüşe neden olmuştur.
Jeopolitik Gerilimler
Geçen ay görülen jeopolitik gerilimler de tarım emtia piyasasına katkıda bulunmuştur. Özellikle Rusya ile Ukrayna arasındaki savaşta limanların zarar görmesi, küresel çaptaki kuraklık ve El Nino hava olayı etkisiyle Temmuz ayında tarım emtia piyasasında sert hareketler görüldü.
Fiyat Hareketleri
Chicago Ticaret Borsası'nda kile başına fiyatlar geçen ay, buğdayda yüzde 8.5, mısırda yüzde 6.4, soya fasulyesinde yüzde 3.8, pirinçte yüzde 5 arttı. Bu dönemde buğdayın kile başına fiyatı 7.1125 dolarla, soya fasulyesinin kile başına fiyatı da 12.5650 dolarla Mayıs 2024'ten bu yana en yüksek seviyelere ulaştı. ABD merkezli Intercontinental Exchange'te libre bazında fiyatlar, kahvede yüzde 6.2, pamukta yüzde 5 artarken, şekerde yüzde 2.6 azaldı. Kakaonun ton başına fiyatı ise yüzde 6.3 yükseldi.
Üretim ve İktisadi Etkiler
Hindistan'da pamuk ekim alanlarının azalması, pamuk fiyatlarını yukarı yönlü etkiledi. ABD'nin bazı bölgelerinde son bir ayda ortalamanın üzerinde sıcak havaların görülmesinin buğday veriminde düşüş olasılığını artırdığını ifade eden uzmanlar, üretim tahminlerinin aşağı yönlü revize edildiğini belirtti. El Nino'nun bazı bölgelerde hava sıcaklıklarının mevsim normallerinin üzerine çıkması anlamına geldiğini vurgulayan uzmanlar, bu durumun Avustralya, ABD, Fransa ve Almanya gibi önemli ülkelerde özellikle buğday üretiminde endişelere yol açtığını belirtti.
Yatırımcı Davranışları
Kurumsal yatırımcıların enerji ve ulaşım maliyetlerindeki artıştan kaynaklanabilecek olası fiyat yükselişlerine karşı korunmak amacıyla emtia piyasasına yönelmesi, buğdaydaki yükselişlere katkıda bulundu. El Nino etkisinin 2027 Şubat dönemine kadar devam etmesinin beklendiği belirtilmektedir.
