İran Dışişleri Bakan Yardımcısı Kazım Garibabadi, İran'ın Umman ile Hürmüz Boğazı müzakerelerinin son aşamada olduğunu açıkladı. Garibabadi, geçici güzergahın 2 ila 4 ay sürecek bir yol olacağını ifade etti ve boğazın tamamen açılmasının ABD'nin tutumuna bağlı olduğunu belirtti.

Hürmüz Boğazı Müzakereleri

İran Dışişleri Bakan Yardımcısı Kazım Garibabadi, İran'ın Umman ile yaptığı müzakerelerin son aşamada olduğunu açıkladı. Bu müzakerelere göre, geçici güzergah 2 ila 4 ay sürecek olacak.

Garibabadi, Hürmüz Boğazı'nın tamamen açılmasının ABD'nin tutumuna bağlı olduğunu belirtti. "ABD ile hiçbir görüşme yapılmadı" ABD yönetiminin açıklamalarının aksine görüşmelerin yalnızca İran ve Umman arasında gerçekleştiğini aktaran Garibabadi, "Hürmüz Boğazı'ndan geçiş konusundaki uzlaşıya İran ve Umman arasında, iki kıyı devleti olarak ulaşıldı bu süre zarfında ABD ile hiçbir görüşme yapılmadı." dedi.

Geçici Güzergah Detayı

Anlaşmanın Hürmüz Boğazı'nın tamamen açılması anlamına gelmediğini söyleyen Garibabadi, "Hürmüz Boğazı üzerinden geçen yeni rota geçicidir ancak 2 ila 4 ay veya daha uzun süre geçerli olabilir. Umman ile anlaşmaya varıldıktan sonra ikinci aşamaya geçmek için yeni bir karara ihtiyacımız var." ifadelerini kullandı.

Garibabadi, Umman ile varılan uzlaşıya göre, Boğaz'dan geçişler için yeni güzergahın açılacağını belirterek, "Lark Adası yakınlarında kurulan kuzey güzergahı ve Umman iç sularında bulunan güney güzergahı, tamamen geçici güzergahlar oldukları için kapatılacaktır. İran ve Umman arasında oluşturulan bu yeni anlaşma uygulama aşamasına geçerse, gemilerin geçişi için yeni güzergah uygulanacaktır." dedi.

ABD'nin Rolü

"ABD'den taahhütlerine geri dönmeye tamamen hazır olduğuna dair mesajlar aldık" Hürmüz Boğazı'nın tamamen açılmasının ABD'nin tutumuna bağlı olduğuna işaret eden Garibabadi, "ABD'den (İslamabad Mutabakatı'ndaki) taahhütlerine geri dönmeye tamamen hazır olduğuna dair mesajlar aldık. Buna karşılık ikinci aşamaya (Mutabakatın 5. maddesi gereği Hürmüz Boğazı'nın tamamen açılması) geçmeye karar verip vermediğimiz konusunda bu kararın henüz verilmediğini ve gözden geçirildiğini belirtmeliyim." diye konuştu.

Garibabadi, bu düzenlemenin yalnızca İran ve Umman arasında kararlaştırılması gerektiğini ve Tahran'ın bu süreçte başka hiçbir ülkeye hak tanımadığını ifade etti. İran ve Umman arasında Hürmüz Boğazı görüşmeleri İran ve ABD arasında 14 Haziran'da Pakistan arabuluculuğunda varılan mutabakatın ilk aşamasında ABD'nin İran'a ait dondurulmuş varlıkları serbest bırakması karşılığında Hürmüz Boğazı'nın açılması ve İran'ın bu stratejik su yolundan geçişlerden 60 gün boyunca ücret almayacağı kararlaştırılmıştı.

ABD, mutabakatın imzalanmasının ardından İran'ın dondurulmuş varlıklarını serbest bırakmamış ve Hürmüz Boğazı'ndan geçişler için Umman karasularından alternatif rota belirlemişti. ABD'nin bu adımlarını mutabakatın ihlali sayan İran, Boğaz'dan geçişleri kısıtlayarak "izinsiz geçiş yapmaya çalışan" bazı gemileri vurmuştu.

Mutabakata rağmen iki ülke arasındaki gerginlik 8 Temmuz'da şiddetli çatışmaların başlamasına yol açmış ve yaklaşık iki hafta devam etmişti. İran, Hürmüz Boğazı'na kıyısı bulunan Umman ile Boğaz'da gemiler için güvenli geçiş yolları belirlenmesi amacıyla yeniden görüşmelere başlamıştı.